Vì sao đau nhức xương khớp vào mùa Tết thường tăng nặng?

Đau nhức xương khớp vào mùa Tết vì sao lại bùng phát nhiều hơn?

Đau nhức xương khớp vào mùa Tết không xảy ra ngẫu nhiên mà liên quan chặt chẽ đến nhiều yếu tố như thay đổi thời tiết, chế độ ăn uống, mức độ vận động và nhịp sinh hoạt. Những yếu tố này tác động đồng thời, khiến những người có hệ xương khớp vốn nhạy cảm dễ bị quá tải và kích hoạt phản ứng viêm.

1. Thời tiết lạnh và thay đổi đột ngột

Vào thời điểm Tết, thời tiết thường chuyển lạnh, độ ẩm tăng và nhiệt độ chênh lệch giữa ngày và đêm lớn. Điều này làm mạch máu co lại, giảm lưu thông máu đến khớp, khiến sụn khớp và mô quanh khớp nhận dưỡng chất kém hơn. Ở những người có sẵn bệnh lý xương khớp như thoái hóa, viêm khớp hoặc đau khớp mạn tính, thời tiết lạnh còn kích thích các thụ thể đau, khiến cảm giác đau nhức, cứng khớp xuất hiện nhiều hơn, đặc biệt vào sáng sớm.

2. Chế độ ăn uống quá đà trong dịp Tết

Các món ăn ngày Tết thường nhiều đạm, chất béo, muối và đường từ những món chiên rán, thịt mỡ, đồ nếp, nước ngọt, rượu bia,… Tiêu thụ quá mức các thực phẩm này có thể làm tăng phản ứng viêm trong cơ thể, gây tích nước ở khớp và làm nặng thêm tình trạng sưng đau. Bên cạnh đó, ăn uống thất thường, thiếu rau xanh và chất xơ cũng ảnh hưởng đến chuyển hóa, gián tiếp làm xương khớp chịu áp lực lớn hơn.

3. Thiếu vận động trong dịp lễ Tết

Với tâm lý nghỉ ngơi và thoải mái trong dịp Tết nhiều người giảm hẳn hoạt động thể chất, ngồi nhiều, nằm nghỉ nhiều hoặc di chuyển ít hơn bình thường. Thiếu vận động làm các khớp kém linh hoạt, dịch khớp tiết ra ít, dẫn đến hiện tượng cứng khớp và đau khi cử động trở lại. Đối với người cao tuổi, ít đi lại còn làm suy giảm sức mạnh cơ nâng đỡ khớp, khiến khớp dễ bị đau và mỏi.

4. Thói quen sinh hoạt đảo lộn

Đau nhức xương khớp ngày Tết cũng có thể đến từ sinh hoạt thất thường, thức khuya, ngủ không đủ giấc trong kỳ nghỉ, làm rối loạn nhịp sinh học của cơ thể. Khi giấc ngủ kém chất lượng, quá trình phục hồi mô xương khớp bị gián đoạn, nồng độ hormone gây viêm có xu hướng tăng. Đây chính là yếu tố âm thầm khiến cơn đau nhức xương khớp kéo dài và khó kiểm soát hơn trong suốt dịp lễ.

Chế độ ăn uống và sinh hoạt vào dịp Tết gây ảnh hưởng ít nhiều đến những người có vấn đề về xương khớp

Đối tượng nào dễ bị đau nhức xương khớp vào mùa Tết

Không phải ai cũng gặp tình trạng đau nhức xương khớp ngày Tết, tuy nhiên một số nhóm đối tượng sau đây có nguy cơ cao hơn khi chịu tác động đồng thời từ thời tiết, sinh hoạt và chế độ ăn uống thay đổi:

• Người cao tuổi: Người cao tuổi là nhóm dễ bị đau nhức xương khớp nhất vào dịp Tết. Quá trình lão hóa khiến sụn khớp hao mòn, dịch khớp suy giảm, trong khi thời tiết lạnh và ít vận động làm khớp dễ cứng và đau hơn.
• Người có bệnh lý xương khớp mãn tính: Người đang mắc các bệnh lý xương khớp mạn tính như thoái hóa khớp, viêm khớp dạng thấp, gout hoặc đau cột sống khi ăn các món nhiều đạm, uống nhiều rượu bia và sinh hoạt thiếu khoa học dễ kích hoạt các cơn đau cấp tính.
• Người lao động nặng, người làm việc sai tư thế trong những ngày cận Tết: Việc bê vác, dọn dẹp, đứng hoặc ngồi lâu khiến khớp chịu áp lực quá mức, dễ gây đau nhức kéo dài.
• Người thừa cân, béo phì: Người thừa cân, béo phì cũng thuộc nhóm nguy cơ cao do trọng lượng cơ thể lớn làm gia tăng áp lực lên khớp gối, khớp háng, khiến tình trạng đau nhức xương khớp vào mùa Tết trở nên rõ rệt hơn.

Các bệnh lý xương khớp thường gặp vào ngày Tết

Thay đổi thời tiết, sinh hoạt và chế độ ăn uống có thể làm gia tăng nguy cơ xuất hiện hoặc tái phát nhiều bệnh lý xương khớp như:

• Thoái hóa khớp: Loại thoái hóa khớp phổ biến nhất là thoái hóa khớp gối, khớp háng và cột sống. Thời tiết lạnh, ít vận động và sinh hoạt thất thường khiến sụn khớp nhanh xuống cấp, gây đau nhức, cứng khớp và hạn chế vận động.
• Viêm khớp dạng thấp: Viêm khớp dạng thấp dễ bùng phát trong dịp Tết do thời tiết lạnh, người bệnh thường cảm thấy đau nhiều về đêm, cứng khớp buổi sáng.
• Gout: Bệnh gout có xu hướng tái phát mạnh trong dịp lễ Tết do chế độ ăn nhiều đạm, hải sản và rượu bia. Axit uric tăng cao gây viêm khớp cấp, sưng, nóng đỏ, đau dữ dội.
• Đau cột sống cổ và thắt lưng: Việc ngồi lâu, cúi gập người khi dọn dẹp hoặc di chuyển nhiều trong dịp Tết có thể tạo áp lực đột ngột cho cột sống, dễ gây co cứng cơ và đau lan.
• Viêm gân, đau khớp: Viêm gân và đau khớp do quá tải cũng khá phổ biến. Các hoạt động đột ngột, mang vác nặng và nghỉ ngơi không hợp lý trong ngày Tết làm tăng nguy cơ tổn thương gân, dây chằng quanh khớp.

Cách xử lý khi bị đau nhức xương khớp trong dịp Tết

Một số cách xử lý các cơn đau nhức xương khớp ngày Tết sau đây sẽ phần nào giúp bạn giảm cảm giác khó chịu, hạn chế tiến triển nặng và duy trì sinh hoạt ổn định trong những ngày này:

• Chườm nóng hoặc chườm lạnh vùng bị đau: Chườm lạnh phù hợp khi khớp có dấu hiệu sưng, nóng, đau cấp, giúp giảm viêm và giảm đau nhanh. Ngược lại, chườm nóng giúp làm giãn cơ, tăng tuần hoàn máu, thích hợp với tình trạng đau mỏi, cứng khớp mạn tính. Thời gian chườm nên kéo dài 15 – 20 phút mỗi lần.
• Nghỉ ngơi, kê cao vùng bị đau: Hạn chế vận động mạnh hoặc mang vác nặng để khớp có thời gian hồi phục. Kê cao vùng khớp bị đau giúp giảm ứ trệ tuần hoàn và hạn chế sưng nề, đặc biệt hiệu quả với khớp gối và cổ chân.
• Xoa bóp, massage vùng bị đau: Massage nhẹ nhàng giúp thư giãn cơ, giảm co cứng và cải thiện độ linh hoạt của khớp. Nên thực hiện đều đặn, kết hợp các động tác chậm, tránh day ấn quá mạnh gây tổn thương.
• Sử dụng thuốc giảm đau theo chỉ định: Trường hợp đau nhiều, người bệnh có thể sử dụng thuốc giảm đau, kháng viêm theo hướng dẫn của bác sĩ. Không tự ý lạm dụng thuốc để tránh tác dụng phụ và ảnh hưởng đến sức khỏe lâu dài.

Người bệnh có thể chườm nóng hoặc chườm lạnh (tùy tình trạng) để giảm các cơn đau nhức xương khớp vào mùa Tết

Bài liên quan: Trở trời bị đau nhức xương khớp

Biện pháp phòng ngừa đau nhức xương khớp mùa Tết

Áp dụng các biện pháp phòng ngừa đau nhức xương khớp mùa Tết phù hợp có thể giúp giảm đau, duy trì linh hoạt khớp và bảo vệ sức khỏe trong suốt kỳ nghỉ lễ.

• Giữ ấm cơ thể, đặc biệt là các khớp: Khi thời tiết lạnh, cần giữ ấm vùng cổ, vai, lưng, gối và cổ chân bằng áo ấm, khăn choàng hoặc tất dày. Giữ ấm giúp hạn chế co mạch, cải thiện lưu thông máu và giảm nguy cơ cứng khớp, đau nhức.
• Tập thể dục nhẹ nhàng mỗi ngày: Duy trì các bài tập vừa sức như đi bộ, giãn cơ, yoga hoặc thái cực quyền giúp khớp linh hoạt, tăng tiết dịch khớp và hạn chế tình trạng cứng khớp do ít vận động.
• Chế độ ăn uống khoa học, bổ sung canxi: Nên tăng cường thực phẩm giàu canxi, vitamin D và protein chất lượng như sữa, cá mòi, trứng, rau xanh đậm. Ăn uống cân đối giúp nuôi dưỡng xương khớp và làm chậm quá trình thoái hóa.
• Ngủ đủ giấc và đúng giờ: Giấc ngủ chất lượng giúp cơ thể phục hồi mô xương khớp và điều hòa các phản ứng viêm. Hạn chế thức khuya, duy trì giờ ngủ ổn định để bảo vệ sức khỏe lâu dài.
• Hạn chế bia rượu, đồ ăn nhiều dầu mỡ: Rượu bia và thực phẩm nhiều chất béo có thể làm tăng phản ứng viêm, khiến bệnh đau khớp dễ tái phát. Cần sử dụng ở mức vừa phải để tránh gây áp lực lên xương khớp.
• Uống đủ nước: Nước giúp duy trì độ nhớt của dịch khớp và hỗ trợ quá trình chuyển hóa trong cơ thể. Uống đủ nước mỗi ngày góp phần hạn chế khớp bị khô và đau nhức.

Theo khuyến nghị của giới chuyên môn, để hạn chế tình trạng đau nhức xương khớp tái diễn mỗi khi thời tiết thay đổi và giảm nguy cơ biến chứng lâu dài, người bệnh cần kết hợp điều chỉnh lối sống với việc bổ sung các hoạt chất chuyên biệt.

Các tinh chất được nghiên cứu và chứng minh hiệu quả trong hỗ trợ xương khớp bao gồm bộ đôi Collagen Type 2 không biến tính và Collagen Peptide thủy phân, tinh chất màng vỏ trứng Eggshell Membrane, Turmeric Root và Chondroitin Sulfate. Những hoạt chất này không chỉ góp phần kìm hãm sự gia tăng của các yếu tố tiền viêm như TNF-α, Interleukin 1, 2, 6 và Interferon gamma, mà còn thúc đẩy tế bào sụn tổng hợp Collagen và Aggrecan. Nhờ đó, sụn khớp và xương dưới sụn được tái tạo tốt hơn, dịch khớp được cải thiện về chất lượng, giúp khớp vận động linh hoạt, giảm đau nhức khi giao mùa và duy trì hệ xương khớp khỏe mạnh, bền vững.

Đau nhức xương khớp vào mùa Tết không chỉ bởi do thời tiết mà còn chịu ảnh hưởng lớn từ chế độ ăn uống, sinh hoạt và vận động thiếu hợp lý. Chủ động điều chỉnh lối sống và chăm sóc xương khớp đúng cách sẽ giúp hạn chế cơn đau tái phát, bảo vệ khớp khỏe mạnh, linh hoạt để tận hưởng trọn vẹn không khí sum vầy ngày Tết.