Đau lưng giữa: Nguyên nhân, triệu chứng, điều trị và phòng ngừa

Đau lưng giữa là tình trạng hiếm gặp nhưng một khi xảy ra có thể trở thành mạn tính, ảnh hưởng đến nhiều vùng trên cơ thể và thậm chí dẫn đến tàn tật.


Vì vậy, bạn nên tìm kiếm sự chăm sóc y tế ngay lập tức, đặc biệt là trường hợp cơn đau lưng giữa kèm theo các triệu chứng như tức ngực, khó thở, mất kiểm soát bàng quang, ruột hoặc tê tay chân.

Đau lưng giữa

Đau lưng giữa là gì?

Đau lưng giữa là cảm giác đau nhức và khó chịu ở khu vực cột sống ngực (tính từ dưới cổ) đến phần cuối cùng của khung xương sườn gồm 12 đốt sống đánh số T1 - T12. Có một số cách mà xương, cơ, dây chằng và đĩa đệm ở cột sống có thể kích thích hoặc làm tổn thương các dây thần kinh, gây ra đau lưng.

Phần lưng giữa bao gồm các đốt sống, tủy sống, dây thần kinh, đĩa đệm, cơ, mạch máu, dây chằng và gân. Bất kỳ cấu trúc nào ở vùng lưng giữa bị tổn thương hoặc viêm đều sẽ gây đau nhức từ mức độ nhẹ đến nghiêm trọng. 

Tình trạng này không phổ biến như đau lưng trên (cột sống cổ) và đau lưng dưới (thắt lưng) vì cột sống ngực không di chuyển nhiều như hai phần còn lại. Trong một số trường hợp, cơn đau lưng cấp tính có thể giải quyết bằng các biện pháp tự chăm sóc tại nhà trong vòng vài tuần.Tuy nhiên, cơn đau này cũng có thể kéo dài hơn vài tháng, nếu không điều trị đúng cách sẽ khó tránh được những biến chứng nguy hiểm, kể cả nguy cơ tàn tật.

Các triệu chứng đau lưng giữa thường gặp

Triệu chứng của đau lưng giữa cột sống ở mỗi người có thể không hoàn toàn giống nhau vì phụ thuộc vào nguyên nhân gây ra cơn đau. Tuy nhiên, khi bị đau lưng giữa, mọi người thường có những biểu hiện cơ bản sau:

  • Đau nhói hoặc đau âm ỉ.

  • Căng cứng cơ.

  • Ngứa ran và tê ở chân, tay hoặc ngực.

  • Yếu chân tay.

Bên cạnh đó, người bị đau lưng giữa có thể gặp phải một số triệu chứng khác như:

  • Đỏ, nóng hoặc sưng ở lưng.

  • Đau vai, cổ hoặc hông.

  • Mệt mỏi.

  • Sốt.

  • Đau đầu.

  • Lo lắng, phiền muộn.

  • Rối loạn giấc ngủ.

Các chuyên gia đặc biệt nhấn mạnh, nếu cơn đau ở lưng giữa kèm theo bất kỳ triệu chứng nào dưới đây, bạn nên tìm kiếm sự chăm sóc y tế ngay lập tức:

  • Đau ngực, căng tức lồng ngực.

  • Khó thở hoặc thở gấp.

  • Mất kiểm soát bàng quang hoặc ruột.

  • Đau bụng nặng.

Nguyên nhân gây đau lưng giữa

Cơn đau nhói ở lưng giữa khiến bạn không thể cử động như bình thường

Cột sống giữa có mối liên hệ chặt chẽ với khung xương sườn, bao bọc các cơ quan nội tạng. Vậy nên, khi cơn đau bất thường ở lưng giữa xuất hiện, bạn cần phải hết sức cảnh giác bởi nó không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe xương khớp mà còn tác động tiêu cực đến nhiều bộ phận quan trọng của cơ thể.

Nguyên nhân nào dẫn đến đau lưng giữa?

Mỗi người bị đau lưng giữa bởi những nguyên nhân khác nhau. Xác định chính xác nguyên nhân sẽ giúp cho việc loại bỏ cơn đau trở nên dễ dàng và hiệu quả hơn.

Thoái hóa cột sống

Thoái hóa cột sống là căn bệnh xương khớp phổ biến trên toàn thế giới, riêng tại Việt Nam có đến hơn 80% số người ở độ tuổi 50 mắc phải tình trạng này. Bệnh xảy ra khi sụn khớp và xương dưới sụn bị hao mòn làm giảm độ linh hoạt của cột sống. 

Khi cột sống thoái hóa nặng có thể dẫn đến thoát vị đĩa đệm hoặc hình thành gai xương khiến cho việc cử động trở nên vô cùng khó khăn. Vì vậy, đối với căn bệnh này, ngoài việc điều trị theo phác đồ của bác sĩ, các chuyên gia đầu ngành xương khớp cũng khuyên bạn nên chủ động bổ sung ngay những dưỡng chất có tác dụng tái tạo sụn và xương dưới sụn, làm chậm quá trình thoái hóa như Eggshell Membrane, Collagen Type 2, Collagen Peptide, Turmeric Root, Chondroitin Sulfate…

Jex thế hệ mới

Bổ sung các hoạt chất như Eggshell Membrane, Collagen Type 2, Collagen Peptide, Turmeric Root, Chondroitin Sulfate… sẽ giúp giảm đau lưng giữa do các bệnh xương khớp hiệu quả

Viêm cột sống dính khớp

Viêm cột sống dính khớp là một loại viêm khớp tự miễn ảnh hưởng trực tiếp đến cấu trúc cột sống. Theo thời gian, các đốt sống có xu hướng hợp nhất lại với nhau, khiến cột sống bị biến dạng và tư thế vận động cũng thay đổi theo.

Loãng xương

Bản chất của loãng xương là sự suy giảm mật độ khoáng xương, xảy ra khi cơ thể không tạo đủ xương mới để thay thế sự mất xương tự nhiên. Những người bị loãng xương có thể bị đau lưng giữa cột sống do căng cơ hoặc gãy xương.

Đau thần kinh tọa

Đau thần kinh tọa là cơn đau lan tỏa dọc theo đường đi của dây thần kinh tọa, phân nhánh từ thắt lưng xuống chân và thường chỉ xảy ra ở một bên của cơ thể. Nhiều người cho rằng phần lưng giữa không chịu ảnh hưởng của cơn đau thần kinh tọa. Thực tế hoàn toàn ngược lại, căn bệnh này có thể gây đau và căng cứng toàn bộ hệ thống cột sống, bao gồm cả phần lưng giữa - vị trí tiếp nối với cột sống thắt lưng.

Chấn thương

Như đã nhắc đến ở trên, phần lưng giữa ít bị tổn thương hơn cột sống cổ và cột sống thắt lưng, nhưng bộ phận này vẫn có thể gặp phải những chấn thương như gãy xương, bong gân và rách dây chằng do:

  • Ngã cầu thang hoặc ngã từ trên cao xuống.

  • Tai nạn giao thông.

  • Va chạm thể thao.

Chấn thương cột sống gây đau lưng giữa

Chấn thương cột sống do té ngã là một trong những lý do khiến lưng giữa đau nhức

Chấn thương cột sống ngực - thắt lưng có thể xảy ra với bất kỳ ai, không phân biệt người cao tuổi hay người trẻ tuổi. Do đó, nếu bạn bị đau lưng giữa sau một sự cố như vậy, hãy liên hệ với bác sĩ ngay lập tức.

Sai tư thế vận động

Các tư thế vận động gây áp lực lặp đi lặp lại lên cột sống như cúi gập người nâng vật nặng, khom lưng khi làm việc, nằm ngủ cong người… cũng khiến cho lưng giữa bị đau mỏi. Đặc biệt, trong trường hợp vận động sai tư thế với cường độ cao sẽ khiến các cơ và dây chằng ở lưng phải làm việc nhiều hơn bình thường để giữ thăng bằng thì mức độ đau nhức sẽ càng gia tăng.

Béo phì

Mức độ đau lưng nói chung tỷ lệ thuận với trọng lượng cơ thể của bạn, tức là khi cân nặng tăng lên thì nguy cơ bị đau lưng cũng tăng theo. Bởi vì thừa cân hoặc béo phì gây căng thẳng lên xương, cơ và các cấu trúc khác ở lưng dẫn đến đau nhức.

Thường xuyên nâng vật nặng

Thường xuyên nâng vật nặng có thể dẫn đến căng cơ hoặc giãn dây chằng. Những tổn thương này dù nhẹ nhưng chắc chắn sẽ khiến lưng giữa của bạn đau nhức và giảm sự linh hoạt đi rõ rệt.

Lười vận động hoặc tập thể dục sai cách

Những người lười vận động thường xuyên cảm thấy bị đau lưng bởi các cơ không được hoạt động sẽ trở nên yếu dần. Vậy tại sao nhiều người chăm chỉ tập thể dục vẫn hay phàn nàn về sự “viếng thăm” liên tục của cơn đau lưng giữa? Đó là bởi họ tập luyện chưa đúng kỹ thuật hoặc tập luyện cường độ cao (thường là tập tạ), vượt quá khả năng chịu đựng của cột sống.

Hút thuốc lá

Nếu hút thuốc lá, bạn sẽ có nguy cơ bị đau lưng mạn tính cao hơn người khác. Thuốc lá làm giảm lượng dinh dưỡng cung cấp cho đĩa đệm cột sống, làm tăng mức độ đau và đẩy nhanh tiến trình thoái hóa cột sống.

Vấn đề về thận

Các vấn đề về thận như sỏi thận, viêm thậm cũng gây đau nhói vùng lưng giữa. Bên cạnh cảm giác đau mỏi ở lưng, người bệnh còn xuất hiện các triệu chứng khác, bao gồm: sốt, khó đi tiểu, đau khi đi tiểu, ớn lạnh, buồn nôn và ói mửa.

Tuổi tác (sự lão hóa tự nhiên)

Quá trình lão hóa tự nhiên của cơ thể làm giảm khối lượng cơ và giảm độ liên kết giữa các tổ chức ở cột sống (thoái hóa đĩa đệm, xẹp lún đốt sống). Tất cả những điều này có thể gây ra vấn đề đau lưng giữa, thế nên càng lớn tuổi, nguy cơ bị đau lưng giữa càng gia tăng.

Các yếu tố làm tăng nguy cơ đau lưng giữa

Ngoài các nguyên nhân chính ở trên thì bạn cũng có thể bị đau ở lưng giữa bởi những yếu tố nguy cơ dưới đây:

  • Dị tật bẩm sinh (xuất hiện khi mới sinh) hoặc mắc phải như vẹo cột sống, gù lưng.

  • Tiền sử gia đình.

  • Các vấn đề tâm lý như lo lắng, trầm cảm (Nghiên cứu khoa học chứng minh, những người bị trầm cảm có nguy cơ bị đau lưng cao hơn 60% so với những người bình thường (*)).

  • Cơ bụng yếu.

  • Khối u phát triển ở cột sống lưng giữa.

  • Phụ nữ thời kỳ mang thai.

Vẹo cột sống gây đau lưng giữa

Chứng cong vẹo cột sống bẩm sinh làm tăng nguy cơ đau lưng giữa khi trưởng thành

Đau nhói lưng giữa có thể chỉ là phản ứng tức thời của cơ thể trước một tư thế vận động không tốt, nhưng cũng có thể là triệu chứng của một căn bệnh xương khớp mạn tính hay chấn thương cột sống nghiêm trọng nào đó. Tốt hơn hết, chúng ta nên “cẩn tắc vô ưu”, đến bệnh viện chẩn đoán ngay khi lưng xuất hiện cơn đau không rõ nguồn gốc.

Các phương pháp chẩn đoán đau giữa lưng giữa

Trị bệnh nếu không trị từ căn nguyên vừa không hiệu quả vừa tiêu tốn thời gian và tiền bạc. Do đó, thay vì đổ công đổ của vào các bài thuốc truyền miệng chưa được kiểm chứng khoa học, khi đau lưng giữa, bạn nên đến chuyên khoa chấn thương chỉnh hình của bệnh viện uy tín (như BVĐK Tâm Anh) để thực hiện các thủ tục chẩn đoán tiêu chuẩn, xác định chính xác nguyên nhân gây bệnh, từ đó tìm được có giải pháp điều trị y khoa phù hợp nhất.

Kiểm tra tình trạng vận động 

Bác sĩ sẽ xem xét tình trạng cột sống, xương chậu, cánh tay và chân. Đây là những vị trí liên quan đến cơn đau lưng giữa

Người bệnh sẽ được hướng dẫn các động tác vận động để bác sĩ kiểm tra độ linh hoạt của xương khớp. Và những phản hồi mà người bệnh truyền đạt lại sau khi tiến hành động tác bắt buộc sẽ giúp bác sĩ đánh giá được mức độ và phạm vi ảnh hưởng của cơn đau. 

Kiểm tra phản xạ thần kinh

Một bài kiểm tra phản xạ thần kinh sẽ được áp dụng để bác sĩ biết được chức năng của tủy sống và các dây thần kinh. Trong quá trình kiểm tra này, bác sĩ có thể yêu cầu bạn cử động ngón chân hoặc ngón tay vì đây là nơi tập trung các đầu dây thần kinh.

Kiểm tra hình ảnh

Nguyên nhân gây đau lưng do chấn thương, thoái hóa, u xương hay tổn thương các mô quanh khớp sẽ “lộ diện” trên kết quả kiểm tra hình ảnh. Các kỹ thuật kiểm tra hình ảnh hiện nay đang được ứng dụng bao gồm:

  • Chụp X - quang

  • Chụp CT

  • Chụp MRI (cộng hưởng từ)

Hoàn thiện khâu chẩn đoán, bác sĩ sẽ đưa ra kết luận chi tiết về nguyên nhân gây đau lưng giữa cũng như mức độ thương tổn ở cột sống và khu vực liên quan. Từ đó, một phác đồ điều trị chuẩn chỉnh sẽ được đưa ra để giúp người bệnh thoát khỏi cảm giác đau lưng giữa cột sống và bảo toàn chức năng vận động.

Cách phòng ngừa đau lưng giữa

Chúng ta không thể chắc chắn sẽ ngăn ngừa được cơn đau lưng giữa đến từ một vụ tai nạn, nhưng chúng ta có thể làm rất nhiều điều để tăng cường cơ lưng và bảo vệ cột sống, từ đó giảm thiểu nguy cơ đau lưng giữa, chẳng hạn:

Bổ sung dưỡng chất cho xương khớp chắc khỏe

Hệ xương khớp chắc khỏe là tiền đề quan trọng giúp làm chậm quá trình thoái hóa và phòng tránh tối đa các tổn thương gây đau lưng giữa. Chính vì thế, tất cả mọi người nên chủ động chăm sóc, tăng cường độ chắc chắn và dẻo dai cho xương khớp bằng các dưỡng chất chuyên biệt, điển hình là Eggshell Membrane, Collagen Type 2, Collagen Peptide, Turmeric Root, Chondroitin Sulfate… (như đã nhắc đến ở mục 3.1).

 

Những hoạt chất này hiện có trong sản phẩm JEX thế hệ mới, dạng viên nén rất tiện dụng. Khi chúng được cơ thể hấp thu sẽ nhanh chóng đi đến mô liên kết, kích thích tái tạo sụn, xương dưới sụn, từ đó phục hồi nhanh tổn thương giúp ổn định cấu trúc cột sống. Hơn nữa, bộ dưỡng chất này còn có khả năng ức chế khởi phát viêm, giảm đau lưng giữa và cải thiện chất lượng dịch khớp hiệu quả.

Thay đổi tư thế

Bạn sẽ có nguy cơ bị lệch cột sống và đau lưng giữa nếu nằm ngửa hoặc cong lưng khi ngủ. Do đó, hãy thử nằm nghiêng (nhưng không co quắp người lại) với một chiếc gối giữa hai đầu gối, cơn đau lưng có thể được ngăn chặn.

Bên cạnh đó, bạn luôn phải giữa tư thế thẳng lưng khi đứng hoặc ngồi. Hạ thấp chiều cao ghế để bàn chân đặt trên mặt sàn và di chuyển màn hình máy tính ngang tầm mắt. Đây là tư thế tốt giúp cơ lưng được nghỉ ngơi và tăng cường sức mạnh cho cột sống, hạn chế đau lưng cùng các tổn thương cơ khớp khác.

Duy trì cân nặng

Thừa cân hoặc béo phì làm gia tăng căng thẳng lên cột sống, khiến cơn đau lưng khởi phát và ngày càng nặng hơn. Bạn hãy duy trì cân nặng hợp lý bằng chế độ ăn uống và tập luyện khoa học để giảm áp lực cho sống lưng.

Tránh bưng bê vật nặng

Nếu không thật sự cần thiết, bạn nên tránh khuân vác và nâng vật nặng. Trong trường hợp phải vận chuyển hàng hóa hoặc đồ đạc cồng kềnh, bạn nên tìm người giúp hoặc dùng công cụ hỗ trợ.

Nghỉ ngơi và tập luyện hợp lý

Luôn phải cân đối giữa nghỉ ngơi và vận động để cột sống cũng như các khớp xương có thời gian thư giãn, hồi phục trở lại. Đặc biệt, khi tập luyện thể dục thể thao, bạn cần có kế hoạch luyện tập chỉnh chu, lựa chọn bài tập và cường độ tập thích hợp vì nếu tập luyện quá sức cũng gây đau lưng.

Tối ưu không gian làm việc và sinh hoạt

Chuẩn bị chu đáo không gian làm việc và sinh hoạt như ghế ngồi thoải mái, có giá đỡ lưng, nệm ngủ có độ đàn hồi vừa phải, sàn nhà luôn khô ráo và cầu thang lắp đặt tay vịn… không hề thừa thãi chút nào. Sự kỹ lưỡng và cẩn thận này của bạn sẽ giúp cột sống được vận động trong tư thế thoải mái nhất và tránh được các chấn thương không mong muốn do trượt chân, té ngã…

Không hút thuốc lá

Dẫu biết là chất độc hại, nhưng thuốc lá là thứ khiến nhiều người dùng rồi khó bỏ và chưa dùng thì muốn thử. Nhưng để phòng ngừa rủi ro bị đau lưng giữa và mắc các bệnh lý nguy hiểm khác (viêm phổi, ung thư phổi, hen suyễn…), bạn không nên “kết bạn” với thuốc lá, hãy từ bỏ nó càng sớm càng tốt.

Đồng thời, đừng quên thăm khám sức khỏe định kỳ các bạn nhé! Việc phát hiện sớm mầm mống gây bệnh sẽ giúp kiểm soát và cắt đứt cơn đau ở lưng giữa hữu hiệu hơn rất nhiều.

Điều trị đau lưng giữa như thế nào?

Phác đồ điều trị đau lưng giữa được xây dựng dựa vào nguyên nhân gây ra cơn đau. Thông thường, các biện pháp chữa trị tại nhà sẽ được vận dụng trước tiên và nếu không giúp cải thiện vấn đề, bạn buộc phải điều trị y tế.

Các biện pháp khắc phục tại nhà

Những phương pháp bạn có thể tiến hành tại nhà để xoa dịu cơn đau lưng giữa và củng cố độ vững chắc cho cột sống đó là: 

  • Dùng sản phẩm hỗ trợ nuôi dưỡng xương khớp, giảm đau từ thiên nhiên như JEX thế hệ mới.

  • Chườm lạnh và chườm nóng luân phiên.

  • Điều chỉnh lại độ cao của ghế, màn hình máy tính.

  • Uống thuốc giảm đau không kê đơn.

  • Đứng lên đi lại và duỗi lưng nếu ngồi trong thời gian dài.

  • Lựa chọn bộ môn thể dục không gây áp lực lớn lên cột sống như: yoga, đi bộ, xà đơn hoặc kép…

  • Tập một số bài tập kéo căng nhóm cơ lưng và cơ bụng.

Bài tập giảm đau lưng giữa bạn có thể tham khảo

  • Bài tập 1: Tư thế rắn hổ mang

Nằm thẳng trên mặt đất, rồi dùng hai tay từ từ nâng phần thân trên lên cao sao cho lưng được duỗi thẳng.

  • Bài tập 2: Tư thế vặn người

Ngồi xếp bằng, vặn thân trên sang phải, đặt tay trái lên đầu gối phải để làm điểm tựa. Lặp lại ở phía bên kia.

Tìm hiểu thêm: Tập bài tập nào giúp giảm đau thoái hóa cột sống lưng hiệu quả

Vật lý trị liệu

Cải thiện sức mạnh, sức bền và khả năng vận động của cột sống bằng vật lý trị liệu là cách để đảm bảo sức khỏe cột sống, giảm đau mỏi lưng giữa mà bạn không nên bỏ qua. Chuyên gia trị liệu sẽ thiết kế một chương trình tập luyện cá nhân hóa để nâng cao sức mạnh và khả năng chuyển động của cột sống.

Điều trị đau lưng giữa

Chương trình vật lý trị liệu phù hợp giúp phục hồi chức năng cột sống, hỗ trợ giả giảm đau lưng giữa

Điều trị y tế

Nếu cơn đau giữa cột sống lưng kéo dài hơn 3 ngày và các biện pháp khắc phục tại nhà không phát huy tác dụng, bạn cần đến gặp bác sĩ để điều trị y tế:

  • Uống thuốc giảm đau hoặc thuốc giãn cơ theo toa.

  • Tiêm thuốc giảm đau trực tiếp vào cột sống.

  • Tập luyện chăm sóc thần kinh cột sống.

Trường hợp các phương pháp điều trị không xâm lấn này không giúp phần lưng giữa của bạn giảm nhẹ cơn đau, bác sĩ có thể chỉ định phẫu thuật. Quy trình và phương pháp phẫu thuật sẽ được quyết định tùy theo nguyên nhân gây đau lưng giữa.

Lưu ý: Trường hợp bị đau lưng giữa do bệnh lý khác (sỏi thận, tim mạch, ung thư…), bác sĩ sẽ có hướng xử lý riêng để giúp giảm bớt cơn đau lưng và các triệu chứng đặc trưng của từng loại bệnh.

Đau lưng giữa có thể xuất hiện trong nhiều tình huống và hoàn cảnh khác nhau. Dù không thể kiểm soát triệt để, nhưng nguy cơ mắc bệnh sẽ giảm đáng kể nếu bạn chủ động quản lý sức khỏe xương khớp của bản thân từ sớm bằng thói quen vận động, nghỉ ngơi và sinh hoạt khoa học.




Bài viết khác

8 dạng cong vẹo cột sống thường gặp và lưu ý phải nhớ kỹ

Lao cột sống (Bệnh Pott): Nguyên nhân, dấu hiệu và cách điều trị

Thoát vị đĩa đệm: Nguyên nhân, triệu chứng, điều trị và phòng ngừa

Lún xẹp đốt sống: Nguyên nhân, dấu hiệu và điều trị hiệu quả

Cách chữa thoát vị đĩa đệm bằng xà đơn hiệu quả không? Tập ra sao?

Cong vẹo cột sống: Nguyên nhân, dấu hiệu, điều trị và phòng ngừa



CÁC NHÃN HÀNG ECOGREEN